Ενθουσιασμός επικρατεί το τελευταίο διάστημα στην αστρονομική επιστημονική κοινότητα μετά την ανακάλυψη ενός νέου πλανήτη με «γήινα» χαρακτηριστικά, πολύ κοντά στη… γειτονιά μας.
Ο GJ 3378b, όπως ονομάστηκε, βρίσκεται σε απόσταση περίπου 25 ετών φωτός από το ηλιακό μας σύστημα, στον Γαλαξία μας, στην περιοχή του βόρειου ουρανού και θεωρείται δυνητικά κατοικήσιμος.
Οι επιστήμονες χαρακτηρίζουν τον πλανήτη ιδιαίτερα «ελκυστικό», καθώς αποτελεί έναν από τους πλησιέστερους σε εμάς υποψηφίους κόσμους που θα μπορούσαν, υπό προϋποθέσεις, να φιλοξενήσουν συνθήκες κατάλληλες για ζωή.
Πρόσφατα, ερευνητές εντόπισαν άλλον εναν εξωπλανήτη παρόμοιο με την Γη, αλλά σε αρκετά πιο μακρινή απόσταση, 48 έτη φωτός.
Τα χαρακτηριστικά του
Ο GJ 3378b είναι ένας βραχώδης πλανήτης με μέγεθος περίπου διπλάσιο από τη Γη και συνθήκες κατάλληλες για πιθανή ύπαρξη ζωής.
Έχει για μητρικό άστρο ένα ψυχρό και αμυδρό ερυθρό νανοαστέρι (red dwarf) και βρίσκεται σε τροχιά εντός της «κατοικήσιμης ζώνης» του άστρου του, που σημαίνει ότι είναι στην κατάλληλη περιοχή όπου οι θερμοκρασίες θα μπορούσαν να επιτρέψουν την ύπαρξη υγρού νερού.
Παραμένει ωστόσο ασαφές αν ο πλανήτης διαθέτει ατμόσφαιρα, εξαιτίας της ισχυρής ακτινοβολίας από το κοντινό ερυθρό νανοάστρο.
Ο GJ 3378b βρίσκεται ακριβώς στην άκρη αυτού που οι ερευνητές ονομάζουν «κοσμική ακτογραμμή» – την περιοχή γύρω από ένα άστρο όπου, αν ένας πλανήτης βρίσκεται έξω από αυτή, η ηλιακή ακτινοβολία μπορεί να αφαιρέσει την ατμόσφαιρά του.
Ένα παράδειγμα από το δικό μας ηλιακό σύστημα είναι ο Άρης, για τον οποίο οι αστρονόμοι πιστεύουν ότι μπορεί κάποτε να είχε ατμόσφαιρα σαν της Γης, πριν η ηλιακή ακτινοβολία τηνν καταστρέψει.
«Συναρπαστική» ανακάλυψη, που μπορεί να φιλοξενήσει ζωή
Η ανακάλυψη αυτή προσθέτει στην αυξανόμενη λίστα εξωπλανητών που μπορεί να είναι φιλόξενοι για ζωή.
«Αυτό είναι συναρπαστικό», δήλωσε ο Πολ Ρόμπερτσον, επίκουρος καθηγητής Αστρονομίας στο UC Irvine και επικεφαλής συγγραφέας της νέας μελέτης, που δημοσιεύτηκε στο The Astrophysical Journal.
«Είναι ένας από τους πιο κοντινούς κοσμικούς μας γείτονες. 25 έτη φωτός ακούγονται πολύ μακριά, αλλά ο Γαλαξίας έχει διάμετρο περίπου 100.000 έτη φωτός, οπότε από αυτή την άποψη είναι ο γείτονάς μας.
Στη θέση που βρίσκεται σε σχέση με το μητρικό του άστρο, ο GJ 3378b λαμβάνει ακριβώς τη σωστή ποσότητα ηλιακής ακτινοβολίας, έτσι ώστε το νερό να μπορεί να υπάρχει σε υγρή κατάσταση στην επιφάνεια ενός πλανήτη.
«Αυτή η υπερ-Γη λαμβάνει περίπου το 90% της ακτινοβολίας από το άστρο της, όπως η Γη λαμβάνει από τον ήλιο της, οπότε βρίσκεται ακριβώς στο ιδανικό σημείο», δήλωσε ο Ρόμπερτσον.
Οι αστρονόμοι ανακάλυψαν τον νέο εξωπλανήτη χρησιμοποιώντας το Habitable-zone Planet Finder στο τηλεσκόπιο Hobby-Eberly στο Αστεροσκοπείο McDonald στο Τέξας, και το Φασματόμετρο NEID στο τηλεσκόπιο WIYN στο Εθνικό Αστεροσκοπείο Kitt Peak στην Αριζόνα.
Η ανίχνευσή του GJ 3378b έγινε με τη μέθοδο της ακτινικής ταχύτητας, η οποία μετρά τις μικρές ταλαντεύσεις του κεντρικού άστρου από τη βαρυτική έλξη του πλανήτη.
Το επόμενο βήμα
Παρά τον αρχικό τους ενθουσιασμό, οι αστρονόμοι θα πρέπει να περιμένουν την κατασκευή και την ανάπτυξη μελλοντικών αστεροσκοπείων προτού μπορέσουν να είναι σίγουροι αν ο πλανήτης έχει κάποιο είδος ατμόσφαιρας.
«Εάν ένας πλανήτης στην κατοικήσιμη ζώνη έχει μια κατάλληλη ατμόσφαιρα, μπορούμε να δικαιολογήσουμε περαιτέρω έρευνα που αναζητά βιο-υπογραφές, υγρό νερό ή άλλα σημάδια ζωής που απαιτούν τόσο ατμόσφαιρα όσο και τη σωστή ποσότητα θέρμανσης από το άστρο που τον φιλοξενεί», δήλωσε ο Gogod James, φοιτητής του UC Irvine στην ομάδα του Ρόμπερτσον.
Το προγραμματισμένο Παρατηρητήριο Habitable Worlds της NASA – που έχει προγραμματιστεί να εκτοξευθεί κάποια στιγμή τη δεκαετία του 2040 – θα είναι σε θέση να απεικονίσει πλανήτες όπως ο GJ 3378b για να επιβεβαιώσει εάν έχουν ατμόσφαιρα.
Εάν ναι, οι αστρονόμοι θα εξερευνήσουν τον πλανήτη για σημάδια ζωής, κάτι που θα περιλαμβάνει την αναζήτηση χημικών ουσιών στην ατμόσφαιρά του που θα μπορούσαν να έχουν βιολογική προέλευση.
«Νομίζω ότι αυτό θα είναι απλώς υπερβολικά διασκεδαστικό», είπε ο Ρόμπερτσον.
