Η ιστορία της υφαντικής στη Μύκονο, οι άνθρωποι που τη διατήρησαν ζωντανή και οι δυνατότητες να συνεχίσει να εξελίσσεται σήμερα, αναδείχθηκαν μέσα από το πρόγραμμα «Η αναβίωση της αρχαίας ελληνικής τέχνης της υφαντικής στη Μύκονο του 21ου αιώνα», που υλοποίησε η Λαογραφική Συλλογή Μυκόνου με τη χρηματοδότηση της πρωτοβουλίας Cycladic Identity του Μουσείου Κυκλαδικής Τέχνης.
Για αιώνες, η υφαντική αποτελούσε αναπόσπαστο μέρος της καθημερινής και οικονομικής ζωής της Μυκόνου.
Ρούχα, κλινοσκεπάσματα και προικιά κατασκευάζονταν στον αργαλειό, με γνώσεις και τεχνικές που περνούσαν κυρίως από γυναίκα σε γυναίκα και από γενιά σε γενιά.
Η επιλογή και η επεξεργασία των πρώτων υλών, το γνέσιμο, το στήσιμο του αργαλειού, τα σχέδια και τα χρώματα συνέθεταν μια μακρά διαδικασία, άρρηκτα συνδεδεμένη με την τοπική κοινωνία, την ταυτότητα του τόπου και την καθημερινότητα των οικογενειών.
Κεντρική δράση του προγράμματος ήταν η δημιουργία του ντοκιμαντέρ «Το Νήμα του Κόσμου» που ακολουθεί τη διαδρομή της υφαντικής της Μυκόνου μέσα από τις παραδοσιακές τεχνικές, τα εργαλεία και τη διαδικασία παραγωγής του νήματος και της ύφανσης.
Το ντοκιμαντέρ δίνει ιδιαίτερη θέση στις μαρτυρίες παλαιότερων Μυκονιατισσών υφαντριών που μοιράζονται τις προσωπικές τους ιστορίες και τις αναμνήσεις τους.
Μέσα από τις αφηγήσεις τους αναδεικνύεται η θέση της υφαντικής στο σπίτι και στην οικογενειακή ζωή αλλά και η επινοητικότητα και η δημιουργικότητα των γυναικών που τη διατήρησαν ζωντανή.
Παράλληλα, το ντοκιμαντέρ φωτίζει τον ρόλο της υφαντικής στην πρώιμη τουριστική ανάπτυξη της Μυκόνου και την απήχηση που απέκτησαν τα μυκονιάτικα υφαντά πέρα από τα τοπικά όρια.
Η παραδοσιακή τέχνη συνδέεται έτσι με την οικονομική και κοινωνική εξέλιξη του τόπου, καθώς και με τη δυνατότητά της να αποκτά νέες μορφές μέσα από τη σύγχρονη δημιουργία.
Δείτε το ντοκιμαντέρ ΕΔΩ.
Γιάννης Μακρογιαννέλης
